Wat is Lean?

Lean is een andere wijze van denken. Lean bestaat uit een verzameling van methoden gericht op het verbeteren van winstgevendheid door het elimineren van verspillingen. Sleutelbegrippen zijn voorraad reduceren, omsteltijd verkorten, standaardiseren en het creëren van doorstroming. Lean leent zich erg goed voor vraagstukken waarbij tijdcompressie aan de orde is, zoals levertijdverkorting of doorlooptijdverkorting.

Onderdelen van de Lean methodiek bestaan al sinds het begin van de industriële revolutie. Lean is als het ware geëvolueerd tot wat het nu is. De Japanse en de Europese industrie hebben hier een belangrijke bijdrage aan geleverd. Het woord “Lean” is pas in de negentiger jaren van de vorige eeuw aan de verzameling methoden gegeven. Toyota heeft een groot deel van zijn succes bij de productie van personenwagens te danken aan de toepassing van Lean en is daarmee een schoolvoorbeeld geworden.

In vergelijking met Six Sigma zijn de meetfase en analysefase bij de Lean methodiek beduidend minder omvangrijk. De Lean methode  wordt ook wel de methode van het gezonde verstand genoemd, waarbij ervan uit wordt gegaan dat met een goede waarneming van een proces het probleem en mogelijke oplossingen herkend kunnen worden. Een voordeel is dat dit veel tijd en geld bespaart, een nadeel is dat onderbouwing vaak ontbreekt.  Daarnaast moet de procesanalist beschikken over een goed waarnemingsvermogen en een goed herkenningsvermogen. Ervaring speelt dan een belangrijke rol. Zonder onderbouwing is bovendien meer overtuigingskracht nodig.

Bij de aanpak van Lean wordt door ons de 10 stappen methode gebruikt:

1. Leer het probleem begrijpen en leer Lean begrijpen: Project Charting, Training
2. Wat wil de afnemer van het proces: Voice-of-the-Customer
3. Observeer en analyseer: Value Stream Mapping
4. Structureer waar mogelijk: 5S, Cellular Flow
5. Maak duidelijk zichtbaar: 5S, Visual Factory
6. Elimineer fouten en verspilling: Mistake Proofing, 7 Wastes
7. Verbeter de flexibiliteit: SMED
8. Balanceer Capaciteit: TOC, Line-Balancing
9. Vereenvoudig de besturing: Pull
10. Wees volhardend: Scoreboard en Auditing

Sommige ondernemingen starten hun Lean programma direct met structureren en zichtbaar maken. Dit zijn relatief eenvoudig uit te voeren activiteiten en leiden snel tot flinke verbeteringen. Het grote voordeel is dat effecten direct waarneembaar zijn, waardoor snel een draagvlak wordt gecreëerd.

Lean kan op veel vraagstukken en in ieder type organisatie worden toegepast. Is het vraagstuk minder complex en zijn oorzaken en oplossingen relatief eenvoudig te herkennen, dan heeft de Lean aanpak meestal de voorkeur. Daarnaast spelen de beschikbare hoeveelheid tijd, geld en mankracht een belangrijke rol. Moet snel een oplossing gevonden worden en mag het project niet veel kosten dan verdient Lean de voorkeur. Er zijn echter ook vraagstukken waarbij Lean geen optie is. Wanneer een verkeerde keuze grote consequenties heeft of wanneer een voorstel tot grote weerstand zal leiden is grondig onderzoek en onderbouwing nodig en dan is Lean minder geschikt.